ಸೂರ್ಯನೂರು ಎನ್ನುವುದು ಹೆಸರಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಸೂರ್ಯನ ಮೊದಲ ಕಿರಣಗಳು ಬೀಳುವ ಹಳ್ಳಿ. ಆದರೆ, ಆ ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳು ಆ ಊರಿನ ಎಲ್ಲರ ಮನೆಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಬೀಳುತ್ತಿಲ್ಲ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ, ಕೆಳ ಬೀದಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ದಲಿತ ಕೇರಿಗೆ ಅವು ಕೇವಲ ಶಾಖವನ್ನು ಮಾತ್ರ ತರುತ್ತಿವೆ, ಗೌರವದ ಬೆಳಕನ್ನಲ್ಲ.
ಆ ಕೇರಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಯುವಕನ ಹೆಸರು ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ. ಆತ ಹೊಸ ಕಾಲದ ಕನಸುಗಾರ. ಓದಿನಲ್ಲಿ ಬುದ್ಧಿವಂತ. ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸೈನ್ಸ್ ಮುಗಿಸಿ, ಒಳ್ಳೆಯ ಸಂಬಳದ ನೌಕರಿ ಹಿಡಿದಿದ್ದಾನೆ. ಆದರೆ, ಸಿದ್ಧಾರ್ಥನಿಗೆ ತನ್ನ ಹಳ್ಳಿಯ ಬೇರುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅಭಿಮಾನವಿದೆ.
ಸಿದ್ಧಾರ್ಥನ ಮದುವೆ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿದೆ. ಪಟ್ಟಣದ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿದ್ದರೂ, ತನ್ನ ಮದುವೆಯ ಮೆರವಣಿಗೆಯನ್ನು ತನ್ನೂರಿನ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲೇ ನಡೆಸಬೇಕೆಂದು ಆತ ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಅದು ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆ ಮುಂದಿಟ್ಟು, ಶತಮಾನಗಳ ಅಜ್ಞಾನದ ಮೇಲೆ ನಡೆಯುವ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಬೇಕೆಂದು ಆತನ ಆಸೆಯಾಗಿದೆ.
”ಮಗನೆ, ಕುದುರೆ ಬೇಡ. ಆನೆಯ ಮೇಲೆ ಹೋಗು, ಇಲ್ಲಾಂದ್ರೆ ಒಳ್ಳೆ ಕಾರು ಇದೆ, ಅದರಲ್ಲಿ ಹೋಗು,” ಎಂದು ಸಿದ್ಧಾರ್ಥನ ತಂದೆ ಮಲ್ಲಪ್ಪ ಆತಂಕದಿಂದ ಹೇಳಿದರು.
”ಯಾಕೆ ಅಪ್ಪಾ? ಕುದುರೆ ಅಂದ್ರೆ ಮೇಲ್ಜಾತಿಯವರ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಅಂತ ನಮ್ಮ ನಾಗೇಶ್ ಮಾಮ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಬರೆದಿದ್ರಲ್ಲ. ಆ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ನಮ್ಮದಲ್ಲ ಅಂತ ತೋರಿಸೋ ಸಮಯ ಬಂದಿದೆ. ಈ ಬಾರಿ ನಾನು ಕುದುರೆ ಏರಿ ಮೆರವಣಿಗೆ ಹೋಗ್ತೀನಿ. ಇದು ಮದುವೆ ಮಾತ್ರ ಅಲ್ಲ, ನಮ್ಮ ಸಮಾನತೆಯ ಘೋಷಣೆ!” ಎಂದು ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ ದೃಢವಾಗಿ ನುಡಿದನು.
ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ ಕುದುರೆ ಬುಕ್ ಮಾಡಿದನು. ಮದುವೆಯ ದಿನ ಮೆರವಣಿಗೆ ಶುರುವಾಯಿತು. ಅಕ್ಷರಶಃ, ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ ಗಾಂಭೀರ್ಯದ ಸಿಂಹಾಸನವನ್ನೇರಿ ಹೊರಟಂತಾಗಿದೆ.
ಮೆರವಣಿಗೆ ಸೂರ್ಯನೂರಿನ ಮುಖ್ಯ ರಸ್ತೆಯನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ, ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ ಶುರುವಾಯಿತು. ಗುಂಪೊಂದು ಮೆರವಣಿಗೆಯನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿತು. ಆ ಗುಂಪಿನ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದ, ಊರಿನ ಗೌಡರ ಮಗನಾದ ಪ್ರತಾಪ ಸಿಟ್ಟಿನಿಂದ ಕುದಿಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
”ಏಯ್ ಸಿದ್ಧ! ಯಾಕ್ರೀ ಈ ಕುದುರೆ ಗಿದುರೆ? ನಿಮ್ಮ ಮರ್ಯಾದೆ ಏನು ಅಂತ ಮರೆತು ಬಿಟ್ರಾ? ಕುದುರೆ ಏರೋಕೆ ನೀವು ಯಾರ್ರೀ? ಇದು ನಮ್ಮ ಗೌಡರ ಪದ್ಧತಿ. ನಿಮಗಲ್ಲ!” ಎಂದು ಪ್ರತಾಪ ಗರ್ಜಿಸಿದನು.
”ಪ್ರತಾಪ, ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನದ ಪ್ರಕಾರ ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಸಮಾನರು. ನನ್ನ ಮದುವೆ ಮೆರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಕುದುರೆ ಏರೋ ಹಕ್ಕು ನನಗಿದೆ. ಇದು ಯಾವುದೇ ಜಾತಿಯವರಿಗೆ ಮೀಸಲಾದ ಪ್ರಾಣಿಯಲ್ಲ,” ಎಂದು ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ ಶಾಂತವಾಗಿಯೇ ಉತ್ತರಿಸಿದನು.
ಪ್ರತಾಪನ ಮುಖ ರೋಷದಿಂದ ಕೆಂಪಾಗಿದೆ.
“ಸಮಾನತೆನಾ? ನಿಮ್ಮಂತವರು ಬರಿ ನೆಲದ ಮೇಲೆ, ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಹೋಗಬೇಕು! ನೆಟ್ಟಗೆ ಕೆಳಗಿಳೀ! ಇಲ್ಲಾಂದ್ರೆ…”
ಮಾತು ಮುಗಿಯುವ ಮೊದಲೇ, ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿದ್ದ ಕೆಲವರು ಸಿದ್ಧಾರ್ಥನ ಕಡೆಗೆ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಎಸೆಯಲು ಶುರು ಮಾಡಿದರು. ಇಡೀ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಗದ್ದಲ, ಹಲ್ಲೆ ಶುರುವಾಯಿತು. ಮೆರವಣಿಗೆಯ ಬ್ಯಾಂಡ್ ಶಬ್ದ ಮಾಯವಾಗಿದೆ. ಆಕ್ರೋಶದ ಕೂಗುಗಳು ಕೇಳಿ ಬರುತ್ತಿವೆ. ಜೀವಬೆದರಿಕೆಯ ಮಾತುಗಳು ಮಾತ್ರ ಕೇಳತೊಡಗಿವೆ.
ಈ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಹಲ್ಲೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯ ಮೆರವಣಿಗೆಯಿಂದ ಹೊರಗೆ ನಿಂತಿದ್ದನು; ಆತನೇ ಪತ್ರಕರ್ತ ನಾಗೇಶ್. ಆತ ಇಡೀ ಘಟನೆಯನ್ನು ಮೊಬೈಲ್ನಲ್ಲಿ ವಿಡಿಯೋ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಆತನ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ದಲಿತರ ಮೇಲಿನ ಹಿಂಸೆಯ ನೋವು ಇದೆ ! ಹೋರಾಟದ ದೀಪವೂ ಇದೆ.
ಹಿಂಸೆಯ ನಡುವೆಯೇ, ಮದುಮಗಳು ಸುಪರ್ಣಾ ಧೈರ್ಯವಾಗಿ ಮೆರವಣಿಗೆಯತ್ತ ಧಾವಿಸಿದಳು.
”ಆಕಳು ನಿಮ್ಮ ತಾಯಿ, ಎಮ್ಮೆ ನಿಮ್ಮ ಮಲತಾಯಿ, ಎತ್ತು ಮತ್ತು ಹೋರಿ ನಿಮಗೆ ಅಪ್ಪ – ಚಿಕ್ಕಪ್ಪ ಆದರೆ, ಕುದುರೆ ನಿಮ್ಮ ತಂಗಿ ಅಂದ್ರೆ , ಕತ್ತೆ ಏನಾಗಬೇಕು ನಿಮಗೆ !? ನಾಚಿಕೆ ಆಗಲ್ವಾ ನಿಮಗೆ? ನಿಮ್ಮ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜೆ ಮಾಡಿ, ನಿಮ್ಮ ತಾಯಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ. ಆದರೆ, ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕೋಕೆ ನಿಮಗೆ ಯಾವ ಅಧಿಕಾರ ಇಲ್ಲ!” ಎಂದು ಸುಪರ್ಣಾ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಕೇಳಿದಳು.
ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ, ನಾಗೇಶ್ನ ವಿಡಿಯೋ ಕರೆಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸಿದ ಪೊಲೀಸರು ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಧಾವಿಸಿದರು. ಹಲ್ಲೆಕೋರರು ಚದುರಿ ಹೋದರು. ಪೊಲೀಸರು ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ವಹಿಸಿ, ಸಿದ್ಧಾರ್ಥನಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡಿ, ಆತನ ಕುದುರೆ ಮೆರವಣಿಗೆಯನ್ನು ಮುಂದೆ ಸಾಗಿಸಿದರು.
ಸೂರ್ಯನೂರಿಗೆ, ಆ ದಿನದ ಮೆರವಣಿಗೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ಮದುವೆಯಲ್ಲ, ಅದೊಂದು ದಂಗೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿತ್ತು. ಕುದುರೆ ಮೇಲಿದ್ದ ಸಿದ್ಧಾರ್ಥನಿಗೆ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ತನ್ನ ಹಕ್ಕು ಮತ್ತು ಆತ್ಮಗೌರವ ಮುಖ್ಯವಾಗಿತ್ತು.
ಮೆರವಣಿಗೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮುಗಿದ ನಂತರ, ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ ನಾಗೇಶ್ನನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದನು.
”ನಾಗೇಶ್ ಮಾಮ, ನಿಮ್ಮ ಲೇಖನ ನನ್ನ ಕಣ್ಣು ತೆರೆಸಿತು. ಕುದುರೆ ಕೇವಲ ಪ್ರಾಣಿಯಲ್ಲ, ಅದು ಸಮಾಜದ ಶ್ರೇಣಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸಂಕೇತ. ಆ ಸಂಕೇತವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದಕ್ಕೆ ಈ ಹಲ್ಲೆ. ಆದರೂ, ನಿಮ್ಮ ಮಾತು ನೆನಪಿದೆ: ನಾವು ಒಂಟಿಯಲ್ಲ, ನಮ್ಮ ಹೋರಾಟ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ,” ಎಂದು ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ ಕೃತಜ್ಞತೆಯಿಂದ ನುಡಿದನು.
ನಾಗೇಶ್ ಸಿದ್ಧಾರ್ಥನ ಭುಜದ ಮೇಲೆ ಕೈ ಇಟ್ಟು, “ಹೌದು ಮಗನೆ. ಅವರು ನಾಯಿ, ಹಂದಿ, ಆಕಳುಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ದೇವರನ್ನಾಗಿ, ತಾಯಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಆದರೆ, ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಮನುಷ್ಯನಂತೆ ಬದುಕುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ನೀನು ಕುದುರೆ ಏರಿ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದಿದ್ದೀಯ. ಈ ಹೋರಾಟ ಜಾತಿ ತಾರತಮ್ಯದ ಮೇಲೆ ಅಜ್ಞಾನದ ಅಹಂಕಾರದ ಸೋಲನ್ನು ತರುವವರೆಗೂ ನಿಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲ,” ಎಂದು ಹೇಳಿ ಅವನ ಬೆನ್ನು ತಟ್ಟಿದನು.
ಆ ದಿನದ ನಂತರ, ಸೂರ್ಯನೂರಿನಲ್ಲಿ ದಲಿತ ಸಮುದಾಯ ತಮ್ಮ ಹಕ್ಕುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಜಾಗೃತರಾದರು. ಸಿದ್ಧಾರ್ಥನ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆ, ಇಡೀ ಸಮುದಾಯದ ಆತ್ಮಗೌರವದ ಹಾದಿಯ ಮೊದಲ ಬೆಳಕಾಯಿತು.
ಸಿದ್ಧಾರ್ಥನ ಮದುವೆ ಮೆರವಣಿಗೆ ಸೂರ್ಯನೂರಿನ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಬರೀ ಒಂದು ಘಟನೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯಲಿಲ್ಲ, ಅದು ಒಂದು ಭೂಕಂಪನದಂತೆ ಇಡೀ ಜಾತಿ ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ಅಲುಗಾಡಿಸಿದೆ.
ಸಿದ್ಧಾರ್ಥನ ಮೆರವಣಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಹಲ್ಲೆ ಮಾಡಿದ ಪ್ರತಾಪ ಮತ್ತು ಆತನ ಗುಂಪಿನ ಮೇಲೆ ಎಸ್ಸಿ/ಎಸ್ಟಿ (ದೌರ್ಜನ್ಯ ತಡೆ) ಕಾಯಿದೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಪತ್ರಕರ್ತ ನಾಗೇಶ್ ದಾಖಲಿಸಿದ ವಿಡಿಯೋ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದೆ.
ಆದರೆ, ನ್ಯಾಯದ ಹಾದಿ ಸುಗಮವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಾಪನ ತಂದೆ ಗೌಡರು ಊರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವಿಗಳಾಗಿದ್ದರಿಂದ, ಸಾಕ್ಷಿ ಹೇಳಬೇಕಿದ್ದ ದಲಿತ ಕೇರಿಯ ಜನರನ್ನು ಬೆದರಿಸಲಾಯಿತು. “ಕೇಸು ವಾಪಸ್ ತಗೊಳ್ಳಿ. ಇಲ್ಲಾಂದ್ರೆ ನಮ್ಮ ಜಮೀನಿನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಇಲ್ಲ, ನಿಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಶಾಲೆಗೆ ಬಿಡೋಲ್ಲ,” ಎಂದು ಆರ್ಥಿಕ ಬಹಿಷ್ಕಾರದ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕಲಾಯಿತು.
ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ ಮತ್ತು ಆತನ ಪತ್ನಿ ಸುಪರ್ಣಾ ನಿಶ್ಚಲವಾಗಿ ನಿಂತರು.
“ನಾವು ಅವರ ಬೆದರಿಕೆಗೆ ಮಣಿದರೆ, ಮುಂದೆ ಯಾವ ದಲಿತನೂ ತನ್ನ ಹಕ್ಕಿಗಾಗಿ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತೋಕೆ ಆಗಲ್ಲ,” ಎಂದು ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ ನಿರ್ಧರಿಸಿದನು.
ಅವರು ನಾಗೇಶ್ ಮತ್ತು ದಲಿತ ಸಂಘಟನೆಗಳ ನೆರವಿನಿಂದ ವಕೀಲರನ್ನು ನೇಮಿಸಿದರು. ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ತೀವ್ರ ವಾದ-ಪ್ರತಿವಾದದ ನಂತರ, ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದರು: “ಯಾವುದೇ ನಾಗರಿಕ ತನ್ನ ಹಕ್ಕನ್ನು ಚಲಾಯಿಸಿದಾಗ, ಆತನ ಮೇಲೆ ದೈಹಿಕ ಅಥವಾ ಮಾನಸಿಕ ಹಿಂಸೆ ನೀಡುವುದು ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಕಾನೂನಿನ ಸ್ಪಷ್ಟ ಉಲ್ಲಂಘನೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಕುಟುಂಬದ ಮೇಲಿನ ಹಲ್ಲೆಯಲ್ಲ, ಇದು ಸಮಾನತೆಯ ತತ್ವದ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿ. ಆರೋಪಿಗಳಾದ ಪ್ರತಾಪ ಮತ್ತು ಆತನ ಸಹಚರರಿಗೆ ಕಠಿಣ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಲಾಗುವುದು.”
ಈ ತೀರ್ಪು ಸೂರ್ಯನೂರಿನ ದಲಿತ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ದೊರೆತ ಮೊದಲ ದೊಡ್ಡ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಜಯವಾಗಿದೆ.
ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಆದೇಶದಿಂದ ಪ್ರತಾಪನಿಗೆ ಶಿಕ್ಷೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಊರಿನ ಹಿರಿಯರ ಮತ್ತು ಗೌಡರ ಮನಸ್ಥಿತಿ ಅಷ್ಟು ಸುಲಭವಾಗಿ ಬದಲಾಗಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಬದಲಾವಣೆ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ.
ಯುವಕರ ಜಾಗೃತಿ:
ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದ ಸೂರ್ಯನೂರಿನ ದಲಿತ ಯುವಕರು ಈ ಘಟನೆಯಿಂದ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ ಮತ್ತು ಸುಪರ್ಣಾ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಅವರು ‘ಸೂರ್ಯನೂರು ಸಮಾನತಾ ಕೂಟ’ ಎಂಬ ಸಂಘಟನೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಶೋಷಣೆಗೆ ಒಳಗಾದವರಿಗೆ ಕಾನೂನು ನೆರವು ನೀಡುವುದಲ್ಲದೆ, ಹಕ್ಕುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವ ಕೆಲಸ ಶುರುಮಾಡಿದೆ..
ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಧ್ವನಿ:
ದೇವಸ್ಥಾನ ಪ್ರವೇಶ ನಿಷೇಧ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನಳದಲ್ಲಿ ನೀರು ಪಡೆಯಲು ತಾರತಮ್ಯದಂತಹ ಘಟನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಕೇರಿಯ ಜನ ಹೆದರದೆ ದೂರು ನೀಡಲು ಶುರುಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಸಿದ್ಧಾರ್ಥನ ಹೋರಾಟ ಅವರಿಗೆ ಧೈರ್ಯ ತುಂಬಿದೆ.
ಅಹಂಕಾರದ ಕರಗುವಿಕೆ:
ಗೌಡರ ಜಮೀನಿನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ದಲಿತ ಕಾರ್ಮಿಕರು, ಅವರಿಗೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದ ಕಡಿಮೆ ಕೂಲಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತಿದರು. “ನಮ್ಮ ಶ್ರಮಕ್ಕೆ ನ್ಯಾಯಯುತ ಬೆಲೆ ಕೊಡಿ. ಇಲ್ಲಾಂದ್ರೆ ಸಾಮೂಹಿಕವಾಗಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ,” ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ಕೃಷಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ದಲಿತರ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇದ್ದಿದ್ದರಿಂದ, ಗೌಡರು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಅವರ ಬೇಡಿಕೆಗಳಿಗೆ ಮಣಿಯಬೇಕಾಯಿತು. ಇದು ಆರ್ಥಿಕ ಸಬಲೀಕರಣ ಸಾಮಾಜಿಕ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸಿತು.
ಒಂದು ವರ್ಷದ ನಂತರ, ಸೂರ್ಯನೂರು ಸಮಾನತಾ ಕೂಟವು ‘ಸಮಾನತಾ ದಿನ’ವನ್ನು ಆಚರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು. ಈ ಬಾರಿ ಅವರು ಸಿದ್ಧಾರ್ಥನ ಮದುವೆಯ ಕುದುರೆ ಮೆರವಣಿಗೆಯನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ, ಈ ಬಾರಿ ಮೆರವಣಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ.
ನಾಗೇಶ್ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಂತೆ, ಈ ಬಾರಿ ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ ಕುದುರೆ ಬದಲಿಗೆ, ಗೌರವದ ಸಂಕೇತವಾದ ಆನೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿದ್ದಾನೆ. ಆನೆ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತ ಆತ ಮತ್ತು ಆತನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನಿಂತ ಸುಪರ್ಣಾ, ಸೂರ್ಯನೂರಿನ ಮುಖ್ಯ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಮೆರವಣಿಗೆ ಹೊರಟರು.
ಆದರೆ, ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿಷಯವೆಂದರೆ:
ಆನೆಯ ಮುಂದೆ, ಗೌಡರ ಕುಟುಂಬದ ಇಬ್ಬರು ಯುವಕರು ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯನೂರಿನ ವಿವಿಧ ಜಾತಿಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಜಾತಿ ತಾರತಮ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ ಘೋಷಣೆ ಕೂಗುತ್ತಾ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಕುದುರೆಯ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯ ಮೇಲೆ ನಡೆದಿದ್ದ ಹಲ್ಲೆ, ಇಂದು ಸಂವಿಧಾನದ ಆಶಯದ ಆನೆಯ ಮೇಲೆ ಕೂತು ಸಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಮೆರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಜಾತಿಯವರ ವಿರೋಧವಾಗಲಿ, ಹಲ್ಲೆಯಾಗಲಿ ನಡೆಯಲಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ, ಊರಿನ ಕೆಲ ಹಿರಿಯರು ಆನೆಗೆ ಹಾರ ಹಾಕಿ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.
ಆಗ ನಾಗೇಶ್, ಸಿದ್ಧಾರ್ಥನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಬಂದು ನಿಂತು, ಪಿಸುಗುಟ್ಟಿದ:
“ನೋಡು ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ, ನೀನು ಒಂದು ದಿನ ಕುದುರೆ ಏರಿ ಬಂದಾಗ ಅವರಿಗೆ ಕೋಪ ಬಂದಿತ್ತು. ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ಅವರ ಅಹಂಕಾರಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ತಂದಿತ್ತು. ಇಂದು ನೀನು ಆನೆಯ ಮೇಲೆ ಬಂದಾಗ, ಅದರ ಜೊತೆಗೆ ಊರಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಜಾತಿಯ ಯುವಕರೂ ನಿನ್ನ ಹಿಂದೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಜಾತಿ ತಾರತಮ್ಯದ ಸೋಲಲ್ಲ, ಇದು ಅಜ್ಞಾನದ ಅಹಂಕಾರದ ವಿಘಟನೆ!”
ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ ಕಿರುನಗೆ ಬೀರಿ, “ಇದು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಗೆಲುವು ಮಾಮಾ. ನಾಯಿ, ಹಂದಿ, ಆಕಳುಗಳಿಗಿಂತ ಮಿಗಿಲಾದ ಮಾನವೀಯತೆಗೆ ದೊರೆತ ಜಯ.”
ಹೀಗೆ, ಸೂರ್ಯನೂರಿನಲ್ಲಿ ಜಾತಿ ತಾರತಮ್ಯ ಮತ್ತು ಅಜ್ಞಾನದ ಅಹಂಕಾರವು ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ ಮತ್ತು ಸುಪರ್ಣಾರಂತಹ ಯುವ ಮನಸ್ಸುಗಳು ತೋರಿಸಿದ ಧೈರ್ಯ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಕಾನೂನಿನ ಅರಿವು ಎಂಬ ತ್ರಿಶೂಲಕ್ಕೆ ಸೋಲನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿತು. ಆ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಈಗ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳು ಬೀಳುತ್ತಿವೆ.
ಸೂರ್ಯನೂರಿನ ಬಹುತೇಕ ಬಹುಜನರು ಜಾಗೃತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ನೀವೂ ಸಹ ಎಚ್ಚೆತ್ತುಕೊಳ್ಳಿ , ಜಾಗೃತರಾಗಿ, ಹೋರಾಡಲು ಸಿದ್ಧರಾಗಿ…
— ಜಿ ಎಲ್ ನಾಗೇಶ್



















